Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ποίηση. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ποίηση. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

ΠΑΣΧΑ ΣΤΑ ΠΕΛΑΓΑ



ΠΑΣΧΑ  ΣΤΑ ΠΕΛΑΓΑ

«Χριστὸς  Ἀνέστη»

Τὸ πλοῖο ὁλοσκότεινο ἔσκιζε τὰ νερὰ ζητώντας ἀνυπόμονα τὸ λιμάνι του. Δὲν  εἶχε ἄλλο φῶς παρὰ τὰ δυὸ χρωματιστὰ φανάρια ζερβόδεξα τῆς  γέφυρας· ἕνα  ἄλλο  φανάρι ἄσπρο' ἀχτινοβόλο' ψηλὰ στὸ πλωριὸ κατάρτι  καὶ ἄλλο ἕνα μικρὸ πίσω στὴν πρύμνη του. Τίποτε  ἄλλο.
Οἱ ἐπιβάτες ὅλοι ξαπλωμένοι στὶς καμπίνες  τους' ἄλλοι παραδομένοι στὸν ὔπνο καὶ ἄλλοι στοὺς συλλογισμούς. Οἱ ναῦτες καὶ οἱ θερμαστές' ὅσοι δὲν εἶχαν ὑπηρεσία' κοιμόνταν βαριὰ στὰ  κρεβάτια τους. Ὁ καπετάνιος  μὲ  τὸν τιμονιέρη ὀρθοὶ στὴ  γέφυρα'  μαῦροι ἴσκιοι'  σχεδὸν ἀνάεροι' ἔλεγες ὅτι   ἦταν   πνεύματα   καλόγνωμα'   ποὺ  κυβερνοῦσαν  στὸ χάος τὴν  τύχη  τοῦ τυφλοῦ σκάφους καὶ τῶν  κοιμισμένων ἀνθρώπων.

῎Εξαφνα ἡ καμπάνα τῆς γέφυρας σήμανε μεσάνυχτα. Μεσάνυχτα σήμανε καὶ ἡ καμπάνα τῆς πλώρης. Τὸ καμπανοχτύπημα  γοργό'   χαρούμενο'  ἐπέμενε   νὰ  ρίχνη τόνους μεταλλικοὺς περίγυρα' κάτω στὴ σκοτεινὴ θάλασσα καὶ ψηλὰ στὸν ἀστροφώτιστο οὐρανό' καὶ νὰ κράζη ὅλους στὸ κατάστρωμα. Καὶ μεμιᾶς τὸ σκοτεινὸ πλοῖο πλημμύρισε ἀπὸ φῶς θόρυβο' ζωή. Ἄφησε τὸ πλήρωμα τὰ κρεβάτια του καὶ οἱ ἐπιβάτες τὶς καμπίνες τους.
᾽Εμπρὸς     στὴν      πλώρη καὶ στὴν πρύμνη πίσω' ἀνυπόμονα     ἔφευγαν     ἀπὸ τὰ  χέρια  τοῦ  ναύκληρου τὰ πυροτεχνήματα'  ἔφταναν' λές' τ’ ἀστέρια' καὶ ἔπειτα ἔσβηναν στὴν ἄβυσσο.
Τὰ   ξάρτια'   τὰ   σχοινιά' οἱ κουπαστὲς  ἔλαμπαν' σὰν ἐπιτάφιοι     ἀπὸ    τὰ    κεριά. Καὶ   δὲν   ἦταν   ἐκείνη   τὴ στιγμὴ  τὸ καράβι παρὰ ἕνα μεγάλο πολυκάντηλο' ποὺ ἔφευγε  πάνω  στὰ  νερὰ σὰν πυροτέχνημα.
Ἡ  γέφυρα  στρωμένη  μὲ μιὰ μεγάλη σημαία ἔμοιαζε Ἅγια Τράπεζα. Ἕνα κανίστρι μὲ   κόκκινα   αὐγὰ   καὶ   ἕνα μὲ  λαμπροκούλουρα ἦταν ἐπάνω. ῾Ο πλοίαρχος σοβαρὸς μὲ   ἕνα  κερὶ  ἀναμμένο  στὸ χέρι   ἄρχισε   νὰ   ψάλλη   τὸ
«Χριστὸς Ἀνέστη». Τὸ πλήρωμα   καὶ   οἱ   ἐπιβάτες γύρω του ξεσκούφωτοι καὶ μὲ τὰ κεριὰ στὰ χέρια ξανάλεγαν τὸ τροπάρι ρυθμικὰ καὶ μὲ κατάνυξη.
- Χρόνια πολλά'  κύριοι!.... Χρόνια πολλά'  παιδιά  μου!...
εὐχήθηκε'  ἅμα  τελείωσε   τὸν  ψαλμό'  γυρίζοντας  πρῶτα στοὺς ἐπιβάτες καὶ ἔπειτα στὸ πλήρωμα ὁ πλοίαρχος.
- Χρόνια πολλά' καπετάνιε' χρόνια πολλά!... Ἀπάντησαν ἐκεῖνοι ὁμόφωνα.
- Καὶ τοῦ χρόνου στὰ σπίτια  σας' κύριοι! Καὶ του χρόνου στὰ  σπίτια   μας'  παιδιά'  ξαναεῖπε  ὁ πλοίαρχος'  ἐνῶ  ἕνα μαργαριτάρι φάνηκε στὴν ἄκρη τῶν ματιῶν του.
- Καὶ τοῦ χρόνου στὰ σπίτια  μας' καπετάνιε.
Εὐχές  καὶ χαρές
῎Επειτα  πέρασε ἕνας ἕνας' πρῶτα οἱ ἐπιβάτες'  ἔπειτα  τὸ πλήρωμα' πῆραν ἀπὸ τὸ χέρι του τὸ κόκκινο αὐγὸ καὶ τὸ λα- μπρο κούλουρο καὶ ἄρχισαν πάλι οἱ εὐχὲς καὶ τὰ φιλήματα.
- Χριστὸς Ἀνέστη!
- Ἀληθινὸς ὁ Κύριος!
- Καὶ τοῦ χρόνου σπίτια  μας!
Οἱ ἐπιβάτες τράβηξαν στὶς θέσεις τους' φᾶνε τὴ μαγερίτσα. Οἱ  ναῦτες  ζευγαρωτὰ  στοὺς  διαδρόμους τσούγκριζαν  τ’ αὐγά τους' γελοῦσαν'  σπρώχνονταν  μεταξύ τους' ἔτρωγαν λαίμαργα' καλοχρονίζονταν σοβαρὰ καὶ κοροϊδευτικά.
῎Επαψε τὸ καμπανοχτύπημα·  ἕνα ἕνα ἔσβησαν τὰ κεριά. Τὸ καράβι βυθίστηκε πάλι στὴν ἡσυχία του. ῾Ο καπετάνιος καὶ ὁ τιμονιέρης καταμόναχοι πάνω στὴ γέφυρα' πνεύματα' θαρρεῖς' ἀνάερα' ἐξακολουθοῦσαν τὴ δουλειά τους σιωπηλοὶ καὶ ἄγρυπνοι.
- Γραμμή!
- Γραμμή!
Καὶ το πλοῖο ὁλοσκότεινο πάλι  ἐξακολούθησε να σκίζη τὰ νερά' ζητώντας ἀνυπόμονα τὸ λιμάνι του.

«Διηγήματα τοῦ γυλιοῦ»                         

 Ἀνδρέας Καρκαβίτσας

Το σπίτι των παιδιών



Το σπίτι των παιδιών 
 
Θάπρεπε ο ήλιος να μην αποτρέψει το πρόσωπο του απ’ τη μοίρα μου’ να δείξει ευσπλαχνία η γης προς τις ρίζες μου και ο βίαιος άνεμος επιείκεια. Ήμουν το δέντρο ενός άλλου ουρανού που μεταφυτεύτηκε. Αν θα επιζούσα, σε λίγο, θα φαινόταν στα μάτια μου. Τα δάκρυα θα ήταν τα νέα μου φύλλα.
Έτσι βρέθηκα εδώ σε τούτο τον τόπο. Έτσι βρέθηκα ανάμεσα σ’ αυτά τα παιδιά που κάθησαν πάνω στα γόνατα μου όπως πάνω σε δυό βράχους απ’ την πατρίδα τους, που δεν είχαν. Με τίμησαν καταθέτοντας στην ψυχή μου τη λύπη τους κ’ εγώ τους μοίρασα ένα χαμόγελο κομμένο απ’ το δέντρο της υπομονής, που είχα μέσα μου.
Μου πρόσφεραν την καρέκλα τους και μούκαναν ησυχία να καθήσω και να σκεφτώ αν έχω άλλο μέσον, αν χρειαζόμουν ακόμη πάνω στη γη κι αν δικαιούμαι όταν χτυπώ να μου ανοίγουν μια πόρτα. Του πόνου το πρόσωπο είναι ένα πρόσωπο κοινό στον πλανήτη μας’ δεν έχει έθνος. Ο Κώστας, ο Νίκος, ο Σπύρος, η Ειρήνη που η πρόωρη σκέψη της ανακάτευε την ψυχή όπως ο άνεμος το χορτάρι, τα χεράκια της Ευπραξίας που συμβολίζαν την έρημο κ’ η ευαισθησία της έμοιαζε με λιωμένο κερί,
ήταν όλα μαζί ένα «Κύριε ελέησον» στην ατέρμονη λιτανεία της γης. Πηγαινόρχονταν γύρω μου σαν μικροί σκαραβαίοι’ σκαλώναν στο στήθος μου κι από κεί, σαν φωτάκια κινούμενα, τα ματάκια τους φέγγαν αυτόν τον πολύπαθο βράχο των κυμάτων και της ηδονής – το τρύπες γεμάτο, σκαμμένο μου μέτωπο. Ανεβαίναν δυό – δυό Και μούστρωναν το κρεβάτι μου κι όταν φεύγαν, σαν νάφηναν εκεί τα χεράκια τους, ένιωθα ν’ αναπνέει το μαξιλάρι μου’ ζεστό σαν ψυχή με δίπλωνε το σεντόνι μου. Κι ακόμη, σα ν’ άφηναν κοντά μου τ’ αυτάκια τους, θαρρούσα πως άκουγαν την καρδιά μου, που ξόφλαγε δίχως σκοπό, δίχως έργο, το χρόνο μου.
Αν με αξίωσε η τύχη να γνωρίσω καλές στιγμές στη ζωή μου, γιατί όλα μπορεί να γινήκαν και να μη το θυμάμαι, αυτή μου τη μοίρα θα πρέπει να την βάλω ξεχωριστά, όπως βάζει ένα πράγμα κανείς
που γι’ αυτό δεν υπάρχει ανταπόδοση. Γιατί αυτό που χρωστώ
είναι πάνω απ’ τις δυνάμεις μου. Κι αν είναι μια θεία
λειτουργία η ποίηση κ’ οι στίχοι της είναι το αντίδωρο
που μοιράζει κανείς στον κόσμο, θα πρέπει
νάναι οι στίχοι μου κάτι κοντά προς τα κρίνα
και κοντά προς το φως, να ταιριάζουνε,
στην περίπτωση. Νάναι αντλημένοι από την πηγή
της αγνότητας την απόρρητη, που όμως, φοβάμαι,
μπορεί και να μην υπάρχει πια μέσα μου.
Ο πόλεμος έκαιγε γύρω μου σε όλη μου τη ζωή
και μπορεί να ξεράθηκαν οι πηγές στις οποίες
πιστεύω’ και τώρα, μπορει να μην το γνωρίζω,
να μεταφέρω την έρημο μέσα στο στήθος μου
και να μην το γνωρίζω. Αλλά η ώρα
Τ’ αποχαιρετισμού πλησιάζει, αφού στον κόσμο αυτόν
Ο χωρισμός είναι μοίρα. Προσπαθώ νάμαι έτοιμος
μαζί με τη στάχτη μπορεί κάτι νάμεινε μέσα μου.
Νάχω τουλάχιστο πάνω στο πρόσωπο λίγο φως περισσότερο,
γιατί εκείνη την ώρα που θα βγαίνω απ’ την πόρτα,
τα παιδιά θα φορέσουν την καλή τους ψυχή,
τη στολή της ανοίξεως που είναι μέσα στον άνθρωπο’
νάχω στα χέρια την έκφραση της αγάπης τουλάχιστο,
αυτού του ιερού, αυτού του αόρατου ψωμιού και νερού,
αυτού του αναντικατάστατου τίποτα.

Σα μια δέσμη απ’ αχτίδες ήλιου τα χέρια τους

θ’ απλωθούν προς εμένα όλα μαζί

και θάναι την ώρα αυτή σα να βλέπω

τον τελευταίο ωραίο ήλιο του βίου μου. Και μετά,
το δισάκι, ο δρόμος, το όνειρο. Και το ίδιο αυτό βράδυ  να μ’ ακλουθεί τουλάχιστο ένα ποταμάκι 
που ένα πιάτο θα λείπει απ’ το δείπνο, τα παιδιά θα σταθούν  ή μιάν αλέα από ανθισμένα δέντρα 
στις θέσεις τους όρθια. Ο Τέλης θα ειπεί  ή μια σειρά παιδιών από το Πεσταλότσι. 
το «Θεέ μου, ευλόγησε το φαγητό που θα φάμε 
σήμερον» κ’ ευθύς θα καθήσουν. Τα κουτάλια θα μείνουν, 
για λίγο, μετέωρα πάνω απ’ τη σούπα, ενώ 
εγώ θα βαδίζω. Μπορεί να περνώ τα σύνορα κιόλας. 
Θα βαδίζω και θα εύχομαι: Ας ήταν, αυτά τα παιδιά 
να γίνουνε τα φτερά στη νίκη της Σαμοθράκης, 
σε μια νίκη που θάναι ολόκληρης της ζωής και που φεύγοντας 
θα διατρέξει τη γης χωρίς χάρτη στα χέρια της. 

Νικηφόρος Βρετάκος







Τὰ καημένα τὰ πουλάκια


Τὰ καημένα τὰ πουλάκια
Κρύο βαρύ, χειμώνας ὄξω,
τρέμουν οἱ φωτιὲς στὰ τζάκια,
τώρα ποιὸς τὰ συλλογιέται
τὰ καημένα τὰ πουλάκια!

Τὰ πουλάκια εἶναι στὰ δένδρα,
τὰ πουλάκια εἶναι στὰ δάση,
τὰ πουλάκια θὰ τὰ πάρει
ὁ βοριᾶς ποὺ θὰ περάσει,

ἡ βροχὴ καὶ τὸ χαλάζι
κι ὁ βοριᾶς ποὺ θὰ περάσει,
καὶ τὸ χιόνι ποὺ τὸ παίρνουν
στὶς αὐλὲς μὲ τὸ φαράσι...

Κι ἂν ἡ νύχτα εἶναι μεγάλη,
κι ἔρχεται γιομάτη τρόμους,
κι ἂν ὁ θάνατος ἀπόψε,
φέρνει γύρα μὲς τοὺς δρόμους,

κι ἂν ἡ παγωνιὰ θερίζει
κι εἶναι δίχως ρουχαλάκια,
δὲ βαριέσαι, ποιὸς θυμᾶται
τὰ καημένα τὰ πουλάκια...

Τὰ πουλάκια εἶναι στὰ δένδρα,
τὰ πουλάκια εἶναι στὰ δάση,
τὰ πουλάκια θὰ τὰ πάρει
ὁ βοριὰς ποὺ θὰ περάσει.

Στὰ παιδάκια εἶναι τὰ χάδια,
στὰ παιδάκια τὰ φιλάκια,
τώρα ποιὸς τὰ συλλογιέται
τὰ καημένα τὰ πουλάκια!

Κι ὅταν γίνει, πάλι, βράδυ
κι ὅλοι πᾶνε νὰ πλαγιάσουν,
νὰ χωθοῦν μὲς τὰ κρεβάτια,
μὴ τυχὸν καὶ ξεπαγιάσουν,

τὰ πουλάκια τὰ καημένα,
τὰ πουλάκια, τώρα, πέρα
θὰ χαθοῦν χωρὶς ἐλπίδα
νὰ φανοῦν τὴν ἄλλη μέρα...

Ο ΠΟΝΟΣ ΚΑΙ Η ΣΥΜΠΑΡΑΣΤΑΣΗ




Ο ΠΟΝΟΣ ΚΑΙ   Η ΣΥΜΠΑΡΑΣΤΑΣΗ


Το άγνωστο σπίτι
Το πρωί ξαναρώτησα. Δεν μου είπε κανείς.
Δεν ήξερα βλέπεις κ’ η θάλασσα. Κι όλο περίμενα.
Που να τρέξω, δεν ήξερα, που να σε βρω.
Κ’ εσύ δεν μπορούσες, αλλιώς, απ’ το χάραμα,
ψαλιδίσαν τις άκρες της στέγης μου τόσα
χελιδόνια, σπαθίσαν το φως στα παράθυρα,
ένα – δυό τους περάσανε μέσα σχεδόν
παρασέρνοντας μάλιστα και λίγες κλωστές –
αχτίνες μαζί τους’ σε κάποιο θα τους θάδινες
ένα σημείο, ή μια μικρή
φωνή σε πεντάγραμμο.

Και τότες εγώ, θα φόραγα γρήγορα το πι’ όμορφο ρούχο του κι αφού πρώτα θάπλενα με ήλιο τα χέρια μου,
θα ‘ρχόμουνα στ’ άσπρο κρεβάτι σου να σου αλλάξω σεντόνι.
Το τελευταίο όνειρο
Κατεβαίνουμε τάχα πάνω απ’ το λόφο.
Τ’ αμάξι κυλούσε. Κι απάνω του οι δυό μας.
Οι τέσσερις ρόδες του, τέσσερα όνειρα, κόκκινα
γαλάζια και κίτρινα. Κι εσύ στην αγκάλη σου,
κρατούσες μια δέσμη ουρανού, που μου σκέπαζε

το πρόσωπο πλάι σου.

Μετά την τελευταία καμπάνα
Είναι ώρα που σώπασε κι η τελευταία καμπάνα.
Δε θα περάσει άλλο πουλί. Ας μην περιμένω.
Ούτε άλλη φωνή. Ας πάω στο σπίτι
ν’ ανάψω την λάμπα μου.

Σάμπως να σου πλέκω ένα μάλλινο ή να περνώ στη βελόνα μου λεμονάνθια, σου γράφω στίχους τη νύχτα.

Τα φυλαγμένα χέρια
Ευτυχώς που έχω μες στους στίχους μου τώρα
φυλάξει τα χέρια σου. Τ’ ακώ που σαλεύουν
μέσα στη θήκη τους. Λύνονται μάλιστα,
βγαίνουν τη νύχτα, σηκώνονται ανάλαφρα,
ψηλώνουν στο σύμπαν και μου φτιάχνουν κεντήματα.

Νικηφόρος Βρετάκος

Ο κόσμος καί η ποίηση



Ο κόσμος κ’ η ποίηση
Απλά πράγματα όλα τους. Η τάξη τους είναι φροντισμένη απ’ το χέρι σου. μια δέσμη από χρώματα στο βάζο του χρόνου.
Άλλωστε, τι
θαρρείς πως στο βάθος είναι η ποίηση; Είναι η γύρη
των πραγμάτων του σύμπαντος. Η γύρη σε πράξεις,
η γύρη σε οδύνη, σε φως, σε χαρά, σε αλλαγές,
σε πορεία, σε κίνηση,
Η ζωή κ’ η ψυχή
σ’ ένα αιώνιο καθρέφτισμα μέσα στο χρόνο.
Τι νομίζεις, λοιπόν’ κατά βάθος η ποίηση είναι μι’ ανθρώπινη καρδιά φορτωμένη όλο τον κόσμο.

Ο άνθρωπος ο κόσμος κ’ η ποίηση
Ανάσκαψα όλη τη γη για να σε βρω.
Κοσκίνισα μες στην καρδιά μου την έρημο’ ήξερα πως
δίχως τον άνθρωπο δεν είναι πλήρες
του ήλιου το φως. Ενώ τώρα, κοιτάζοντας
μες από τόση διαύγεια τον κόσμο,
μες από σένα – πλησιάζουν τα πράγματα,
γίνονται ευδιάκριτα, γίνονται διάφανα –
τώρα μπορώ
ν’ αρθρώσω την τάξη του σ’ ένα ποίημα.
Παίρνοντας μια σελίδα θα βάλω σ’ ευθείες το φως.

Η ξεχειλισμένη στάμνα

Η ξεχειλισμένη στάμνα
Πάσχα είναι στη Σπάρτη, στον κόσμο, στο άπειρο. Πάσχα παντού. Πηγαίνοντας –τ’ άλλο πρωί θα σου κλείσω μια μουσική από γύρη κι από λεμονάνθια στο γράμμα μου. Θα σου στείλω ένα φως διαλεγμένο από την επιφάνεια του κύματος, που σκεπάζει την άνοιξη τ’ άσπρα περβόλια της.
Τα χιόνια θα λιώνουν ψηλά στον Ταΰγετο κι ότι κι αν πεις, η καρδιά μου, Μαρία, είναι μια στέρνα. Γιομίζει όταν χίλια ρυάκια μαζί κατεβαίνουνε μέσα της –
Τότε λοιπόν ξεχειλίζει και τρέχει, ιδρώνοντας όπως μια στάμνα στο άπειρο.

Το αναγνωστικό «Ήλιος και ζωή»
Ήρθες προχτές και μου αντάλλαξες
το παρόν με το μέλλον. Κατάκλυσες
με φως τα τετράδια μου. Τόσος πολύς


ουρανός που περίσσεψε, τι να τον κάνω;
Λογαριάζω να γράψω λοιπόν το Αναγνωστικό της χαράς.
Το «Ήλιος και ζωή» για τ’ αγράμματα παιδιά του αιώνα μου.

Ένα βιβλίο – βουνό, να γυρίζουν
στον ήλιο τη μέρα ανάμεσα στ’ άστρα
τη νύχτα οι σελίδες του.

Νικηφόρος Βρετάκος